RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA KORRUPSIYAGA QARSHI KURASHISHNING XALQARO-HUQUQIY MEXANIZMLARINI TAKOMILLASHTIRISHNING USTUVOR YO‘NALISHLARI
Kalit so‘zlar
Как цитировать
Abstrakt
Mazkur maqolada raqamli transformatsiya sharoitida korrupsiyaga qarshi kurashishning xalqarohuquqiy mexanizmlarini takomillashtirishning ustuvor yo‘nalishlari tahlil qilingan. Mavzu xalqaro huquq, antikorrupsiya siyosati, raqamli boshqaruv va transmilliy hamkorlik doirasida tasniflanadi. Tadqiqotning maqsadi zamonaviy raqamli vositalar asosida korrupsiyaga qarshi kurashning samarali xalqaro-huquqiy mexanizmlarini aniqlash va ularni takomillashtirish yo‘llarini ishlab chiqishdan iborat. Maqolada xalqaromtashkilotlar, mintaqaviy tuzilmalar va davlatlararo hamkorlikning korrupsiyaga qarshi kurashdagi o‘rni yoritilgan. Shuningdek, elektron hukumat, ochiq ma’lumotlar, sun’iy intellekt, raqamli monitoring va aktivlarni
qaytarish mexanizmlarining ahamiyati ochib berilgan. Tahlil natijalariga ko‘ra, raqamli texnologiyalar korrupsion xavflarni kamaytirish, shaffoflikni oshirish va boshqaruv samaradorligini kuchaytirishda muhim vosita hisoblanadi. Biroq normativ-huquqiy bazadagi tafovutlar, kiberxavfsizlik muammolari, ma’lumotlar almashinuvidagi cheklovlar va institutsional nomuvofiqlik ushbu jarayonga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda.
Ishda xalqaro-huquqiy mexanizmlarni takomillashtirishning ustuvor yo‘nalishlari sifatida normativ uyg‘unlashtirish, tezkor axborot almashinuvi, raqamli nazorat tizimlarini rivojlantirish, virtual aktivlarni tartibga solish va maxsus antikorrupsiya institutlari faoliyatini kuchaytirish asoslab berilgan. Maqolaning ilmiy yangiligi shundan iboratki, unda birinchi marta raqamli transformatsiya sharoitida korrupsiyaga qarshi kurashishning xalqaro-huquqiy mexanizmlarini takomillashtirishning uch pog‘onali (normativ, operatsion va institutsional) konvergensiya modeli asoslab berildi: normativ pog‘onada korrupsiyaga oid jinoyathuquqiy ta’riflarni raqamli aktivlarga tatbiqan kengaytiruvchi xalqaro huquqiy hujjat (BMTning Korrupsiyaga qarshi konvensiyasiga qo‘shimcha protokol yoki model qonun shaklida), operatsion pog‘onada moliyaviy razvedka birliklari tarmog‘i asosidagi tezkor raqamli axborot almashinuvi platformasi, institutsional pog‘onada esa texnologik salohiyatga ega maxsus raqamli antikorrupsiya nazorat organi taklif etiladi.
Библиографические ссылки
Paminto S.R., Nurahman D., Eriyanto E. Criminal Law Policy in Combating Corruption in the Digitalization of Public Services Sector // Journal of Strafvordering Indonesian. 2025. DOI: 10.62872/7v1xe553.
Kovtun O., Shmahun A. Digital Transformation of Anti-Corruption Policy in the Public Administration System: The Role of Innovative Tools and Artificial Intelligence // Public Administration and Regional Development. 2026. DOI: 10.34132/pard2026.31.07.
Ефименко А., Боронос В., Серпенинова Я., Колдовский А. Инновационные и технологические детерминанты снижения коррупции: как знания и технологии способствуют общественной добропорядочности и прозрачности? // Knowledge Economy and Lifelong Learning. 2025. Т. 1. № 1. С. 21–34. DOI: 10.61093/kell.1(1).21-34.2025.
Nedzinskas E., Seminavičė R. New Corruption Challenges in the Context of Digital Transformation // Journal of Management. 2026. No. 1. DOI: 10.38104/vadyba.2026.1.07.
Rustambekov I., Gulyamov S. Modern Cybercorruption: Concept, Challenges, and Countermeasures in the Central Asian Region // Jurisprudence. 2025. Vol. 5. No. 2. DOI: 10.51788/tsul.jurisprudence.5.2./buxo5819.
Клочко А., Зеленский О. Исследование потенциала технологий искусственного интеллекта в борьбе с коррупцией // Juridical Scientific and Electronic Journal. 2024. № 2. DOI: 10.32782/2524-0374/2024-2/122.
Arifin R., Riyanto S., Putra A. Collaborative Efforts in ASEAN for Global Asset Recovery Frameworks to Combat Corruption in the Digital Era // Legality: Jurnal Ilmiah Hukum. 2023. Vol. 31. No. 2. DOI: 10.22219/ljih.v31i2.29381.
Kolomoiets T., Makarenkov O. Digital Intervention in Legal Mechanisms for Detecting the Proceeds of Corruption // Baltic Journal of Economic Studies. 2021. Vol. 7. No. 5. P. 235-242. DOI: 10.30525/2256-0742/2021-7-5-235-242.
Rahmafillah R., Putri R.Y.A., Sartika R. The Effectiveness of Anti-Corruption Policies in the Digital Age: A Literature Review on the Use of Technology in the Eradication of Corruption // Hermeneutika: Jurnal Ilmu Hukum. 2025. Vol. 9. No. 2. DOI: 10.33603/hermeneutika.v9i2.10043.
Rysin M., Sukh Y. Digital Solutions as an Effective Approach to Combat Corruption in Public Procurement // Democratic Governance. 2024. No. 2. DOI: 10.56318/dg/2.2024.18.
Винникова Н. Цифровые технологии в борьбе с глобальной коррупцией // Вестник Харьковского национального университета имени В. Н. Каразина. Вопросыполитологии. 2022. № 41. DOI: 10.26565/2220-8089-2022-41-04.
Sarsembayev M. How to Put a Barrier to Domestic and International Corruption with the Help of Digital Technologies // Eurasian Journal of International Law. 2022. No. 3. P. 10-21. DOI: 10.32523/2791-0954-2022-3-3-10-21.
Bondarenko O. Digital Transformation as a Principle of Minimizing Corruption Risks // Bulletin of Luhansk Scientific-Educational Institute named after E.O. Didenko. 2024. No. 105. P. 49-60. DOI: 10.33766/2786-9156.105.49-60.
Atabiya M.H., Purwanto A. Reforming Digitalizing the Legal System in Indonesia to Confront National and Global Challenges // PAMALI: Pattimura Magister Law Review. 2025. Vol. 5. No. 3. DOI: 10.47268/pamali.v5i3.3432.