Kalit so‘zlar
Как цитировать
Abstrakt
Taqdim etilgan ilmiy maqola jahon tuzilishining ko‘p markazli modeliga o‘tish sharoitida xalqaro-huquqiy tartibning tizimli inqirozini har tomonlama o‘rganishga bag‘ishlangan. Muallif xalqaro huquqning tub mohiyatiga daxldor xususiyatga ega tanazzulini chuqur tahlil qilib, uni oddiy texnik nosozlik emas, balki BMT Nizomining an’anaviy me’yorlari va zamonaviy davlatlararo munosabatlar amaliyoti o‘rtasidagi tub ziddiyat sifatida ko‘rib chiqadi.
Maqolada hududiy yaxlitlik tamoyillari va xalqlarning o‘z taqdirini o‘zi belgilash huquqi o‘rtasidagi me’yoriy qarama-qarshilik, shuningdek, o‘zini himoya qilish va insonparvarlik maqsadida aralashish doktrinalarini keng talqin etish orqali kuch ishlatishni taqiqlash tushunchasining yemirilishi batafsil yoritilgan. Liberal huquqshunoslik, "qoidalarga asoslangan tartib" g‘oyasi va huquqiy realizm maktabi qarashlarini tanqid qilishni o‘z ichiga olgan keskin ilmiy bahslarga alohida e’tibor qaratilgan.
Maqolada BMT Xavfsizlik Kengashining institutsional samarasizligi va majburlash mexanizmlarining ishlamay qolishi tufayli tizimning ijtimoiy va ekologik taraqqiyotning e’lon qilingan maqsadlariga erisha olmasligi asosli ravishda isbotlangan. Inqirozdan chiqish yo‘li sifatida muallif qarorlar qabul qilish jarayonlarini demokratlashtirish, mintaqaviy tashkilotlar rolini kuchaytirish va huquqning asosiy tamoyillari iyerarxiyasini rasmiylashtirish kabi tub islohotlarni taklif etadi. Maqolaning yakuniy qismida global xavfsizlik tizimini oldindan isloh qilishning hayotiy ahamiyati ta’kidlanadi, chunki bu tarixan institutsional o‘zgarishlarning harakatlantiruvchi kuchi bo‘lgan global harbiy to‘qnashuvning oldini olishga xizmat qiladi.
Библиографические ссылки
Устав Организации Объединенных Наций (принят в г. Сан-Франциско 26.06.1945). https://www.un.org/ru/about-us/un-charter/full-text
Капустин А. Я. Международное право и вызовы XXI века // Журнал российского права. – 2022. – № 5. – С. 12-24.
Коскенниеми М. Мягкая цивилизация: история международного права 1870–1960. – М.: Гайдара, 2023. – С. 45.
Goldsmith J., Posner E. The Limits of International Law. – Oxford University Press, 2005. – P. 108.
Лукашук И. И. Международное право. Общая часть: учеб. – 3-е изд. – М.: Волтерс Клувер, 2005. – С. 156.
Habermas J. The Divided West. – Polity Press, 2006. – P. 115.
Simma B. From Bilateralism to Community Interest in International Law. – Collected Courses of the Hague Academy of International Law, 1994. – P. 230.
World Bank Report 2021. Статистические данные по итогам миссии в Афганистане (2001–2021).
Goldstone R. The Crisis of Implementation in International Law. – Journal of International Justice, 2018. – P. 88.
Венская конвенция о праве международных договоров (Заключена в Вене 23.05.1969). https://www.un.org/ru/documents
WWF Living Planet Report 2022. Biodiversity and Climate Change.
Trachtman, J. P. (2011). The crisis of international law. Case Western Reserve Journal of International Law, 44(1).
Rasulov, J. (2025). XALQARO HUQUQ INQIROZI: ZOʻRIQISH OSTIDAGI TIZIM. Actual Problems of Humanities and Social Sciences., 5(S/6), 147–152.
Chesterman S. Just War or Just Peace? Humanitarian Intervention and International Law. – Oxford University Press, 2001.
Gray C. International Law and the Use of Force. – Oxford University Press, 2018.
Our World in Data. War and Peace. Based on UCDP/PRIO data (Peace Research Institute Oslo).